Wednesday, 31 August 2016

Ergo parietes faciunt christianos? (Pars prima)

Legens confessiones beati Augustini consilium cepi scribendi de conversione meo ad fidem Christianam et rursus ad doctrinam 'daemonicolarum', ut ille sanctus me certe vocaret, si hoc iter animi mei videre potuisset. Nata sum e parentibus sine ulla fide, sine dis; docebar autem in ludis Christianis, nam parents voluerunt me anglice scire, et scholae saeculares in patria mea saepius docebant linguam sinicam. Ut verum dicam, gaudeo quod ibam ad magistros christianos, nunc enim diserte anglice loqui queo. Quamquam progenitores mei deum nullum colebant, duae sorores matris erant discipulae religionis Christiani, quam ob rem ab ineunte aetate saepe audiebam fabulas e sacra biblia, minime vero credebam in doctrinam huius libris. Ne mentiar, ducebam Romanos in hac historia meliores esse prophetis: sciebam enim imperium senatus populique Romani permagnum fuisse, regiam prophetarum immo parvissimam exiguamque. Sicut omnes liberi, cupidissime legebam librum Deuteronomium, qui leges nonnullas continebat de libidinibus scelestis. Evangelium de vita Christi autem sprevi et pro nihilo putavi, nam fabulae morales - neque erant historiae amorum - me magnopere taedebant.

Tres annos discebam rudimenta omnium scientiarum in ludo christiano; re vera non modo erat christianus, sed etiam catholicus. Etiam nunc memini magistrae primae - nomen ei erat Constantia, femina egregia 'muliebri habitu virili fide', ac quidem mihi videbatur constans, patienter enim nos puellulas docebat atque instruebat. Horas pluras trivi in parte ecclesiae, quam omnes magistri 'perfugium' appellabant, neque propter cupiditatem orandi, immo ob commodum, nam in his aedibus erat machina gelatoria aeris (anglice air conditioning, nescio quomodo optime hoc dicam), ac volebam frui aeribus frigidis. In parietibus huius loci inveniebantur imagines passionis Christi: iacens super sellam aspiciebam flagellationem, viam dolorosam, mortemque filii Dei.

Postea discebam multos annos in schola saeculari, nam electa sum ab administratoribus civitatis ut discerem in ludo optimo patriae. Secundum magistros, adepta sum honorem - nolo me iactare hac re,  scribendum est tamen - nam optima omnium discipularum eram. Idcirco discessi de sinu ecclesiae et intravi mundum saecularem, nesciens sed volens.

Multis post annis infeliciter afflicta sum miseriis, id est cruciata sum aegretudine mentis. Nolui diutius vivere atque omnes amici me relinquerunt, adeo tristis enim facta sum ut vix possem loqui. Minime potui ire ad scholam, qua de causa tempus terebam expectatione nullius futuri. Quoniam tam otiose eram, consilium cepi legendi. Eo tempore inveni in cubiculo meo sacram bibliam, et quamquam hoc librum me taedebat, summo conatu animum huic adiciebam noctes diesque atque omnia verba denique perlegi. Credidi - vel potius credidi me credere - ac incepi ire ad ecclesiam. Sacerdos me animadvertit invitavitque ad lectionem bibliae, atque eo modo facta sum catechumena. Ex imo corde putavi me invenisse veritatem, et gavisa sum, quod profecta eram in itinere ad Deum.

Haec fabula finem optatam non habet, sed iam nimis longa mihi videtur, quam ob rem pergam in secunda parte, quam scribere velim, si otium mihi sit, perendie. Nunc mihi est quiescendum.

Monday, 29 August 2016

Habeo capillos crispos

Hodie bene mane surrexi et exercitationes corporis perfeci; deinde ad tonsorem ivi. Ecce tonsura nova:

Hic color est naturalis, sed tonsor crispavit capillos. Antea capillos longiores gestabam, qui mihi autem videbantur nimis graves, quam ob rem consilium cepi illos secare. Ut fortasse videtis ex imagine, nolo monstrare faciem meam, magnopere tamen amo tonsuram ac cupio vobis exhibere hanc. Insuper crispi capilli mihi placent, nam multi praeclari viri habebant comam huius modi: scilicet Alexander Magnus Marcusque Antonius. Ille profecto dux egregius erat; hic autem, secundum Ciceronem, fortasse potius vocatur 'nefarius lanista'.

Dum tonsor comebat crines, legebam magnum opus Iohannis Milton titulo 'Paradisus Perditus' de peccato primo hominum. Quamquam duco scriptorem nimis fastidiosum fuisse, praecipue quandocumque scribebat de vitiis ecclesiae Catholicae (discipulus enim erat gregis Protestantium), contra spem maxime fructa sum hoc carmine. Ut verum dicam, Lucifer mihi visus est tam divinis quam humanis, etiamsi satis scio eum hostem esse hominibus. Mihi constat exercitum angelorum quoque fuisse mirandum: sicut magister ille fabularum latinarum, beatus Vergilius, Milton optime scripsit de proeliis. Eva, mater doloris, etiam videbatur pulcherrima, quasi divina. Ut opinor, imaginem huius personae Milton sumpsit e cultu Veneris. Minime vero mihi placuit Adam, pater populorum regumque, duco enim eum stultissimum fuisse. Praeterea uxorem suam obiurgabat persaepe, quamquam quoque erat reus. Cinis ad cinerem, pulvis ad pulverem, hypocrita ad hypocritam.*

*Verbum 'hypocrita' tempore classico sibi voluerat 'mimus', postea vero scriptores ecclesiastici hoc utebantur aliter; id est, anglice 'hypocrite'.

Saturday, 27 August 2016

Timeo iter necessarium

Omnes homines timent quippiam. Laocoon timebat Danaos (et dona ferentes), Dido solitudinem sine amante, Cicero iniustitiam sine honore. Equidem maxime metuo, ne moriar in itinere. Praesertim tremo, quandocumque necesse est mihi in aeroplano, id est in machina volatili, volare. Odi omnes machinas huius generis, cum enim sedeo in iis, sentio me in fluctibus aeris iactari pendentem in medio caelorum. Infeliciter mox aeroplano vehar, nam ibo ad Britanniam ut discam res gestas in collegio. Post duas hebdomades proficiscar, et iam horresco a sententia itineris. Ab ineunte aetate metuebam, ne cadam e nubibus in terram aerumnosam et occultam.

Utinam possim legere opus aliquod de hoc metu, maiores autem minime timebant aerofragia, sed potius naufragia. Iter vero per mare mihi minus periculosum videtur, nam natare possum, volare autem nemo humani generis potest. Insuper multi supervixerunt post naufragium, scilicet Ulysses et Arion, qui fidibus canit et allexit delphinum sibi. Fortasse debeo citharam portare una cum me ut mihi aquilam alliciam. Si autem sederem in tergo aquilae, quoque timerem: mihi constat aquilam nimis parvam esse ad corpus meum sustinendum.

Exposui metum multis verbis: nihilominus iter faciendum est mihi, neque possum manere in Australia per totam vitam. Itaque me decet minus queri et magis audere. Num iam legi opera plura Stoicorum? Num mortem igitur timendum est? Si fortuna velit me mori in itinere, moriar. Nos morituri haud possumus evitare dolorem a dis superis mandatum. Mihi quoque constat, omnia enim scripta a Seneca Minore assidue didici, mortem modo esse finem curarum laborumque. Insuper, secundum Socraten, minime debemus a morte horrescere, quia nescimus quid accidet post ultimam horam. Fortasse pergemus ad Elysium, fortasse nihil sentiemus. Quod magis interest, viventes nequimus iudicare, utrum mors quaerenda sit necne, neque possumus intellegere utrum finis omnium bonus sit nobis. Quam ob rem mihi liquet mortem nec hostem esse nec amicum, immo alienum, quem nondum cognovimus. Duco alienum non timendum esse sapientibus.

Re vera philosophia, ut opinor, est remedium omnium metuum. Etiamsi in nullum deum credo, credo in Socraten, Senecam, Ciceronem...hi mihi videntur quasi divini, quamquam enim terras non creaverunt neque tonabant imbribus ac fulminibus, lucem aeternam hominibus dederunt in operibus eorum egregiis. Timui, sed audivi vocem clarissimam Senecae, et consolata sum. Ut verum dicam, philosophia quoque est genus unum religionis, tametsi pro diis substituimus scriptores. Nam pagani, discipuli, credentesque omnes cupiunt rem unicam scire: Quomodo beate recteque vivamus? Scio nonnullos philosophos credere me erravisse, difficile enim fieri potest ut beate vivamus, nisi recte. Quid autem hoc verbum, 'recte', sibi vult? Etiamsi responsum haberes ad hanc postulationem, quomodo scires te recte dicere? Nimis infirma indoctaque sum ad respondendum; etiam gigantes litterarum aegre potuerunt opinionem de hac re constitere.

Mors tantummodo est pars ultima vitae, atque idcirco necesse nobis est scire mori, cum volumus scire vivere. E verbis Lucanis: 'Scire mori sors prima viris, sed proxima cogi'. Ut autem puto, debemus primum cogitare deinde discere artem moriendi, nam sine cogitationibus nullam novam rem intellegimus.

Thursday, 25 August 2016

De arte legendi

Omnes proximi mihi sciunt quantopere libros mihi placere: semper inveniuntur in mensa mea libri omnium generorum. Minime autem libros lego; immo comedo. Quamquam malo anglice et latine legere, nam eo modo possum citius discere, cogor tamen legere nonnumquam gallice vel theodisce, ut facultatem linguarum exerceam. Exempli gratia nuper perlegi fabulam a Mauriac scriptam titulo 'Thérèse Desqueyroux', de femina amenti, quae conata est maritum interficere veneno. Lingua librorum mea parvi interest: tantummodo cupio animum adicere historiis vivereque in loco cuiusdam personae. Quam ob rem artem legendi mihi summum esse bonum videtur: quandocumque sententias scriptas invenio, cado in terram alienam. In chartis antiquis, maiores solebant sic inscribere, cum inveniebant regiones incognitas: 'hic sunt leones.' In parte recondita mentis non sunt leones, sed cogitationes pulcherrimae: quam ob rem semper gaudeo, cum in libro vehens has cogitationes reperio.

Ut dicebant prisci Romani, et semper homines dicent, 'Repetitio mater est studiorum'. Debetis artem legendi, sicut omnes alias artes, cotidie exercere, ut citius faciliusque legatis. Ut opinor, melius est fabulas amoenas legere quam tractatos molestos. Si amatis historias amoris vel etiam carmina, certe vos oportet operibus huius modi frui, neque debetis fatigare animum insulsis libris. Insuper mihi constat artem legendi non operosam esse, sed commodam: si libri mihi dolerent, profecto illos non legerem. Opus vobis est eligere libros, qui ingeniis vestris conveniunt ac minime naturam gravant.

Infeliciter nonnumquam cogamur discere ex operibus, quae nos taedent. Ut exemplum dem, cum parvula essem ac discerem in ludo, persaepe necesse erat mihi carmina Petrarcae legere, nam magistra volebat nos docere artem scribendi. Eo tempore erudita non eram, immo barbara, et oderam hunc scriptorem ex imo corde. In scriptis beati Augustini etiam repperi ei non placere auctores Graecos; simili modo ducebam Petrarcam molestissimum esse, et magis cupiebam fabulas Iohanni Steinbeck legere. Praeterea carmina illius omnia sunt de amoribus amantibusque, quos omnes minime intellegebam, quoniam puellula eram, indocta ac rustica. Nisi carmina aliorum poetarum invenissem, certe etiam nunc omnia opera huius generis odissem! Quam ob rem vos oportet diligenter eligere libros, ne vos crucietis.

Multis libris lectis, certe fortiores fietis ad novas res discendas. Miles, qui vult acriter pugnare contra hostes, quoque debet in diem corpus exercere cibumque sanum sumere, quo modo crescit gradatim et denique vincet. Item post longum tempus legendi, poteritis opera difficiliora ac maiora intellegere. Qui paulo ante didicit ambulare, non potest continuo volare, et discipulus qui nuper perlegit commentarios Caesaris nequit extemplo intellegere annales Taciti. Patientes sitis, ne mentes exhauriatis! Si vultis quendam librum difficillissimum (vix possum hoc verbum recte scribere!) legere, opera minora vobis primum legenda sunt. Eo modo cum plura discere potestis de rebus omnibus, tum paratis animum mentemque ad melius intellegendum.

Monday, 22 August 2016

Vale, amice.

Hodie nuntium accepi: amicus antiquus (non vetus, nam annis nuperrimis numquam cum eo locuta sum) mortuus est. Subiit mortem voluntariam annum agens duodevicesimum, nescio cur, sed certe se ipsum necavit. Proxima non eram ei, quam ob rem nescio utrum maeream necne. Accepi epistulam dum cenabam una cum matre mea, et cum intellexi litteras amicae, una sola lacrima cecidit e oculis meis in cibum. Deinde conata sum repperire litteras, quas ille (qui nuper mortuus est) mihi quondam mandaverat. Infeliciter nequivi has legere, nam oblita sum tesserae.

Quamquam iam procul ab te ivi, amice, si adhuc manes tuus nunc erret per terras marisque, ac si possis me intellegere, ignosce mihi. Certe olim te offendi nesciens ac nolens. Spero quoque te pacem omniaque bona inventurum esse, ubicumque locorum nunc habitas. Imaginem monadis palarum (gallice as de pique) habeo in crure sinistro, quondam enim mihi dixisti hoc chartam lusoriam optimam omnium esse. Scio te valde amavisse ludere, et fortasse potes ludere chartas in perpetuum. Aqua vitae ac vinum quoque tibi placebant; tandem tibi est bibendum, numquam enim debebis discere vel cogitare. Adeo fatigatus es ut consilium inires ad dormiendum, itaque requiscas in pace beatissima. Non sum eloquens, quapropter me pudet hanc elegiam miseram tibi dare, sed conata sum pro mea parte ultimam sententiam componere de vita tua brevissima. Iam satis scis me olim amorem habuisse erga te, iam satis intellegis omnia mortalia.

Nullo loco satis verborum invenitur huic tragoediae, quam ob rem me oportet sententiis alius scriptoris uti. Latine non scis, in Arcadia autem omnia sciuntur. Christianus non eras, ut credo, quam ob causam vates paganus tibi recitabit carmen ultimum:


Multas per gentes et multa per aequora vectus
advenio has miseras, frater, ad inferias,
ut te postremo donarem munere mortis
et mutam nequiquam adloquerer cinerem,
quandoquidem fortuna mihi tete abstulit ipsum,
heu miser indigne frater adempte mihi.
nunc tamen interea haec, prisco quae more parentum
tradita sunt tristi munere ad inferias,
accipe fraterno multum manantia fletu
atque in perpetuum, frater, ave atque vale.

Profecto frater meus nequaquam eras, nos omnes autem fratres sumus in morte. Te videbo quandolibet; interdum memini tui. 

Saturday, 20 August 2016

Sumne pinguis?

Sicut pars maior hominum, persaepe puto me nimis crassam esse. Maiores nostri non tam saepe equo vehebantur, quam nos curribus. Idcirco ambulabant, corpora exercebant in diem, nostra membra autem paulatim hebescunt et latiores fiunt. Qua de causa onerati oppressique nimis gravi pondere, aegrotamus atque aegre fruamur fructibus vitae. Sed etiamsi scimus nos corpulentos esse, paene numquam conamur minus comedere. Sumus itaque inter saxum et sacrum: cum aegre famem patiamur, tum vix nos retinemus, ne omnes delicias voremus.

Cibum amo, intellego autem hoc minime esse summum bonum dierum, unum vero multarum voluptarum. Exempli gratia, si me retinebo, ne nimis edam, potero facile currere, saltare, atque itinera facere. Ut dicunt, valetudo columna altissima est beatitudinis. Quamquam semper conor holera edere, nihilominus magis cupio nonnumquam placentas dulces. Itaque mihi videtur viam ad valetudinem longam esse - quasi perpetuam; me decet vi voluntatis uti ut eligam cibum optimum.

Paucis abhinc diebus vobis monstravi partem primam fabulae, sed pigre partem secundam compono. Difficile enim fieri potest ut finem idoneam inveniam historiae. Etiam cum anglice scribo, aegre reperio terminos sententiarum, nam mens mea instruitur sicut serpens: tenet caput forte ac cauda imbecilis. Quam ob rem facile incipio et vix possum finem facere scribendi, neque autem quia plura scribenda habeo, immo enim nescio quid scribam.

Hi commentarii mihi quoque videntur extenti, atque idcirco plura narrare nolo, ne vos taedeat fluvii verborum. Saepe fatigor et nescio cur minime possim eloquenter sententias componere.




Thursday, 18 August 2016

Cogitationes...falsae?

Cum philosophi gallici enumerantur, semper haerent dua nomina: Pascal et Descartes. Ambo magistri erant rerum mathematicarum, sed ille oderat hunc. In opere 'Cogitationes', Pascal alterum exprobravit scripsitque eum nimis curiosum esse. Ut opinor, curiositas summum bonum est, impellimur enim a curiositate ad novas res discendas. Pascal autem Christianus - vel potius 'Christianissimus' - erat, et quamquam adolescens leges praeclarissimas artis mathematicae exposuit, senex ab omnibus scientiis praeter unam horruit. Haec profecto erat theologica, quae ei videbatur via unica ad Deum omnipotentem. Necesse mihi est patefacere me non in rationem Christianorum credere, quam ob rem vos fortasse potestis melius intelligere sententias Pascalis. Assevero tamen sententiam eius falsam esse. 

Si Deus orbem terrarum ac naturam omnium rerum creavisset, certe deberemus (quantum in nobis est) omnia discere, quae inveniuntur in operibus prudentissimi patris. Quod si non ita esset - si, secundum Pascalem, nos deceret relinquere artes pulchre dicendi, numerandi, et bellandi - mundus noster non factus esset a Deo. Nihil est timendum in opere Dei misericordis; Pascal ipse, e praeceptibus sanctae bibliae, credebat Deum cum misericordem tum sapientem esse. Quo pacto itaque possimus partem operis Dei timere? Cur debeamus horrescere a scientia, quae est, paucis verbis, cognitio naturae? Ut verum dicam, credo fidem ignorantem non esse veram ac nullam fidem esse sine scientia. Mihi autem videtur Pascalem non modo ignorantem fuisse, sed etiam tyrannicum. Volebat enim ut omnes homines essent nescientes rerum novarum, quam ob rem non vere cupiebat paradisum beatorum, sed utopiam pecudum. Equidem nolo vivere in tartaro huius generis. 

Noli autem credere, lectores, me omnino parvi hunc philosophum aestimare. Quamquam nonnullae sententiae eius pravae mihi videntur, ingenium magnum aspicio in scriptis aliis. Ut exemplum dem, proferam hoc dictum, quod transtuli in latinam linguam:

Si omnes homines scirent, quid alius de alio diceret, in orbe terrarum ne quattor amici quidem invenirentur. 

Nescio cur Pascal numero 'quattor' usus sit, sed haec sententia me legentem magnopere delectavit. Quod ad hoc attinet, possum ei aliquantulum concedere. Nonnumquam ars laetandi est non omnia scire. Incuriosi periculi nostri, audemus sequi viam asperam ac longam fortunae, eoque modo adipiscimur bona vitae scilicet amicitiam, amorem, honoresque summos. 

Monday, 15 August 2016

Cena Morituri

MUTATUM: Errata nonnulla correxi, nam Minor Sperato (gratias milia ei ago) me adiuvit ad corrigenda quaerenda. 

Lectores carissimi, fabulam novam de caede, amore, amicitiaque scripsi. Ecce pars prima. Si possitis, quaeso, date mihi consilia ad melius scribendum. 

Ecce pars prima. Si possitis, quaeso, date mihi consilia ad melius scribendum.


Descendi de navi. Stans in litore aspexi tecta urbis Ostiae, sub solem micantia, et turres patriae. Ora maritima florebat frondibus, floribus, fructibusque: cum regressus sum domum, iam appetebat ver. Multos annos didiceram in Academia apud Graecos: annum agens vicesimum aetatis tandem finem feceram discendi ac consilium ceperam ut cum amico Octavio Romae viverem. Ille me obiit, cum terram firmam repetivi, et salutem mihi dicere coepit. Infeliciter autem faciem amici minime cognovi, iam enim oblitus sum omnium, quibus antea fructus eram in sinu gremioque patriae.


Quam ob rem Octavium venientem ac praetextatum sic salutavi: “Quis es?”


Cachinnavit et dextram mihi carpsit. “Nonne mei meministi, Luci?”


“Non fieri potest ut obliviscar tui.” Nonnumquam nos oportet mentiri ut placeamus aliis. Manum laevam eius cepi atque animadverti anulum ebureum circa digitum quartum. “Quid agis? Quomodo tecum?”


“Optime, atque ut credo, tu quoque bene vales. Mehercle, quam altus es! Ubi ‘vale’ diximus, togam praetextam nos ambo gessimus. Nunc geris togam albam, sicut philosophus verus. Valde miror -“


Eum interpellavi. “Amice, bonum nuntium in itinere ex alio viatore accepi. Ex animo tibi gratulor, nam praeter morem maiorum adeptus es quaesturam. Summus honor est, bene tamen meritus mihi videtur.”


“Ohe iam! Profecto rubescam, si perges me laudare tantis sententiis. Age, quoque me decet tibi gratulari, mihi autem constat verba omnia inania esse. Primo est cenandum, deinde est philosophandum, ut dicunt. Invitati sumus a Domitio lautissimo amico ad cenam. Dic mihi, nonne cognovisti hoc nomen?”


Re vera cognovi, minime autem hoc confiteri volui. Itaque usus sum excusatione, quam didici e magistris Academiae. “Vah, iterum oblitus sum cuiusdam! Ignosce mihi. Quotiens conor quodvis in mentem ciere, totiens reor id oblitum esse. Die ac nocte discebam in Graecia, quam ob rem mens fessa mihi est. Quis est hic ‘Domitio’?”


“O te miserum! Nunc gaudeo, quod numquam ad istam terram vectus sum. Tibi paucis exponam. Domitius est frater tuae Domitiae - certe illius meministi - qui possidet praedium maximum prope Romam. Satis tempestive advenisti; ascende currum hunc!” Continuo ostendit vehiculum novum stantem post tres equos. Tinctum est colore rubro et splendide - ut putavi - ornatum.


“Fortuna te favet! Ut opinor, currus Phoebi ipsius deletior est tuo.’


Dum vehebamur, Octavius mihi plura narravit de cena nuptiarum Domitiae, quam quondam amavi. Nolui verbum ullum de hac re audire, amicus vero opinionem meam minime intellexit, qua de causa quasi sine mora omnia tralocutus est. Verba intraverunt aures ac statim evanuerunt. In curru tremente, somnium nescio quo pacto cepi.


Cum currus staret ante foris magnae villae, desiluimus. Est valde difficile has aedes sufficienter inlustrare, adeo enim magnae erant ut vix possemus conspicere tectum. Tota domus ornata est auro atque argento, et saepta est arboribus altissimis. In horto fons dulcis aquae visus est. E medio aquarum columna se porrexit candida, picturata imaginibus serpentium.


Propter novitatem rerum et egestatem linguae latinae, aegre verba inveni ut admirationem domini monstrarem. “Di immortales! Quonam modo nactus est hanc regiam?”


“Noli,” respondit amicus corrugans frontem, “postulare. Quaedam res non sciendae sunt.”


Haec verba me sane turbaverunt, nam Octavius quasi numquam visus est anxius. Sed duxi me absente naturam eius mutavisse, quam ob rem factus est sollicitior. Tunc aequo animo eum secutus sum ad ianuam. Ostiarius nos salutat blanditiis inanibus et nobis dedit pocula vini.


Poculum sustuli ad mihi os, repente vero haec sententia nuntiata est ab Octavio: “Noli hoc bibere.”


“Quidni?”


“Vinum melius invenitur in triclinio. Itaque sis patiens.”


Poculum relinqui in mensa eburnea. Domus erat tam ampla quam labyrinthus; sequens viam sine fine, sensi me quidem semibovem virum semivirumque bovem esse, et Octavium pastorem meum.


In his aedibus, cum opulentissimis tum commodissimis, mihi constitit Octavium gradatim fieri iracundiorem. Si religiosus fuissem, certe putavissem spiritum malum versari inter parietes. Eo tempore autem non credebam in monstra, qua de causa erravi.


Tandem triclinium pervenimus. Super limen inscripta est haec monitio: ‘CAVE CRAPULAM’. Risi et me verti ut Octavium spectare possem, ille autem conticuit. Intrans aspexi, iacentem super lectum, dominum lautum, crassum, comptissimum: hic est Domitius. Ante eum stetit mater Cupidinis, Venus, pulcherrima dearum, quae coronam gessit factam e variis floribus et tunicam roseam sine palla.


Ante hanc imaginem formitudinis minime potui linguam audacem reprehendere. “Domitia?”


Dea illa sine risu vicissim me salutavit quam paucissimis verbis. Frater recumbens eam interpellavit.


“Num me hospitem neglegis, Luci improbe?”


“Ignosce mihi, Domitie. Statim te salutabo.”


Octavius una cum me recubuit in lecto medio. Domitius nobis praebuit vinum et loquebamur inter pocula de marito Octaviae. Non adfuit in convivio, nam natura viri minime conveniebat Domitio, qui his verbis eum exposuit: “Non modo hirsutus est, sed etiam rudis. Quem cum primum vidi, versiculum pepegi: Simia quam similis turpissima bestia nobis!”


“Ennius,” inquit Octavius.


“Quid?”


“Hoc versiculum scriptum est ab Ennio, neque a te.”


Nescivi utrum deberem interpellere necne, quam ob rem diu silebam. Domitius intuebatur Octavium tacitum, qui mensam aspiciebat. Domitia, sedens in gremio fratris, celeriter poculum exhausit. Deinde oculos vertit ad os fratri et sic postulavit: “Nonne ales nos esurientes?”


Domitius vocavit servos ut implerent mensam bonis deliciis amphoribusque fumosi Falerni. Quamquam credidi eum iratum esse, Domitius hospes mirabilis mihi videbatur: persaepe fercula nova nobis pollicebatur, atque iocos adeo lepidissimos iam iamque recitabat ut paene periremus ridendo. Tunc bibebamus potiones alienas; maxime fructus sum vino ex melle composito. Sed Octavius, exhaustis innumerabilibus poculis, noluit carmen canere.


“Vox parva mihi est, ut satis scitis: nequeo bene cantare.”


Hospes noster autem superfluens potionibus ei minime credidit. “Aufer nugas!”


Octavius momordit labium suum. “Re vera vocem malam habeo. Age, ludamus aleis.”


“Mendax es!”


Domitia, quae iam migraverat ad gremium meum, resurgit et umerum fratris tetigit manu. “Carissime, ebrius es.”


“Sobrius sum, et dico, vel potius assevero, Octavium mendacem esse nequissimum.”


Conatus sum eum placare.“Tranquillus esto, amice, Octavius tam male cantat quam amicus Graecus, quem cognovi in Academia. Nomen ei est Cacophonia.”


Domitia se coegit ut rideret. Octavius manducavit frustum panis, quem invenerat in patella mea. Domitius nos spectavit et coepit aliquid dicere, sed extemplo conticuit.


“Mihi constat,” inquit Domitia, “nos omnes iam nimis bibimus. Mox Aurora sparget terras novo lumine, ut quidam vates quondam scripsit. Fortasse nos decet somnium cepere.”


Verebatur, ne Domitius cum Octavio pugnaret. “Rectissime dicis! Equidem fatigor.” Hanc sententiam dicens surrexi et bracchium Octavii cepi. Servi aliquot nos ducere coeperunt ad cubiculum. Moratus sum brevi tempore super limen triclinii ut perspicerem hospitem. Soror cum fratre loquebatur parvissima voce de nescio quo secreto. Cubiculum Octavii erat procul ab meo - in alia parte domi. Hoc alienissimum mihi videbatur, nimis autem ebrius eram, quam ob rem statim discubui. Iacens super lectum audivi voces mirabiles, ac vidi deam plenipotentiam, ornatam margaritis…


Gallus cecinit. Flevit imber. Una cum servo Africano in hortum exivi ut rosam pro Domitia carperem. Fons sub sole sublucebat. E medio aquarum corpus tumidum Domitii se porrexit. Servus domino approprinquavit ut eum excitaret e somno. Tergum eius tetigit digitis trementibus, neque tepidum pellem tetigit sed exanimans cadaver. Stans post servum vidi natantem anulum in aquis moventem una cum parvulis fluctibus. Anulus erat ebureus sicut columna fontis.


Servus exclamavit.

FINIS

Saturday, 13 August 2016

AURUMMMM!

Nota bene: Nescio quid medius fidius accideret! Cur stilus verborum valde mutatus videtur?! 

Euge! Patria mea hodie gaudet, quia athleta unus, Josephus Schooling, natans adeptus est in ludis Olympiacis nummum aureum (anglice medal, de verbo ‘metallus’ derivatum). Vivat ac vigeat! Numquam post hominum memoriam Singapurensis ullus nanctus est hunc triumphum huncque tropaeum, atque idcirco populus totus ex imo corde gratulatur ei. Josephus etiam Michaelum Phelps principem athletarum vincit, et adeo gaudemus, ut civitas ei tribuat, ex aerario publico, decies centena milia sestertium. Macte virtute, Josephe, et scito nos omnes te amare! Conservator factus es famae honestatisque patriae, ac si possem eligere, certe cuperem te ducem populi. Certe iam habes gloriam summam, neque umquam perdes favorem vulgi. 

Hac vespera ad theatrum ivi ut spectaculum viderem. Nomen huius operis est ‘Eduardus II’, prius a Christophero Marlowe scriptum, sed mimi non utebantur sermonibus scriptoris, immo verbis novis, quae alter auctor scripsit pro nostra aetate. Quam ob rem multis hoc spectaculum minime placebant; legi commentarios plurimos querentes. Equidem magnopere amo sermonem maiorum, qua de causa non putavi hoc opus mihi placiturum esse, re vera autem maxime mihi libuit. In prima parte huius fabulae - certe vocabula potius ‘tragoedia’ utor - Eduardus fuit filius regis, atque in diem animum adiciebat conviviis libidinibusque omnium generum. Praesertim dilexit quemdam virum ‘Piers’, et hic amor in eo tempore videbatur pravus. Infeliciter, etiam in nostris tempestatibus, quidam adhuc asserunt se amorem huius generis vetare, etiamsi - ut credo - nullo modo potest fieri ut unus dilectionem alterius sine ratione interdicat. 

Patre mortuo, adepto imperio, Eduardus nimis ardebat cupiditate malorum, ideoque necavit bonos, exercuit libidines, et trucidavit cives sine causa. Audacia atque avaritia eius paulatim excitaverunt iram populi, et cives omnes moliti sunt res novas. Quamquam regina scivit periculum magnum stare ante fores regiae, et conata est maritum hortare ut gubernet provincias diligenter, Eduardus raptus est a caeca vesania et amore abundante, quas ob res aegre audivit consilium uxoris. Piers necatus est a turba irata, qui corpus eius dividunt in partibus permultis. Eduardus interfectus est ab ministro antiquo, qui eum oderat multis annis. Populus incensus spoliavit regiam, et consensu omnium filio parvo Eduardi data est corona. Sic semper tyrannis; nihilominus lacrimas effundi, cum spectabam digressionem Eduardi a Piers. Scivi eos morituros esse, et propter hanc cognitionem facta sum tristis. 

Hoc tempore nullum amo, fabulae amoris tamen animum mihi lacessunt. Ne mentiar, semper maeror, quandocumque video amantes perituros, qui non possunt amore communi frui in perpetuum. Crudele mihi videtur amantes pristinos non amare, sed odisse vel oblivisci; mihi constat iniustissimum esse eos seiungere vel alio modo lacessere. Amor enim debilis est, neque ‘vincit omnia’, sed vincitur ab omnibus diversis pestibus. Agamus, protegamus amorem, inter homines, inter mulieres, inter omnia genera, eoque modo quoque protegemus ius nostrum amandi. 

Thursday, 11 August 2016

Ager Australis

Cavete: narrabo partes fabulae in his commentariis, idcirco si adhuc non vidisti spectaculum 'Ager Australis', noli prorsus legere! 

Quamquam colo Australiam terram, spectaculis C.F.A. libenter fruor. Spectaculum egregissimum praeclarissimumque, ut opinor, est 'Ager Australis': aegre expono naturam huius seriei. Sententia brevis satis sapienti, itaque paucis verbis conabor fabulam narrare. Quattor pueri versantur in oppido, quod Ager Australis - anglice 'South Park' - vocatur. Vitae eorum tamen magnopere alienae, et persaepe obeunt homines praeclaros, duces terrarum, vel etiam deos cum superos tum inferos. In prima parte seriei, amicus quidam puerorum fuit 'Iesus', quem autem nuper paene numquam vidi. Insuper mihi constat hoc spectaculum esse saturam; id est, auctores Matt et Trey semper aperte irrident personis, rebus novis, ac moribus. Species spectaculi quoque pulchra mihi videtur, nam utuntur arte animandi ut pelliculas perfaciant. Duco vos omnes iam cognovisse hoc spectaculum, ecce tamen imago personae dilectissimae:

 

Nonne est dulcis? Nomen ei est 'Butyrum', vel potius 'Butyreus'. Nonnumquam autem fit 'Magister Chaos'. Magis vero praeferro Butyrum magistro, nam adeo lepidus videtur, ut certe velim eum complecti. Aliae personae minime sunt tam iocundae - scilicet Stan, dux puerorum, Kyle, iudaeus et scholasticus, et Kenny, qui totiens resurgit quotiens moritur. Etiam invenitur Cartman, difficile autem mihi videtur eum vobis demonstrare. Satis constat eum crassum, mens eius autem quam celerissime versatur. Ut verum dicam, si esset benignior, certe vir ingeniosus atque eruditus haberetur.

Cur autem amo fabulam horum omnium? Nam ioci sunt lepidissimi. Etiamsi rare rideo, quotiens quodvis episodium video, totiens cachinnor. Insuper quamquam satura est, nihilominus partes fabulae tristes sunt, hasque spectans doleo. Ut exemplum dem, cum Kenny quondam mortuus esset et cum morte pugnaret, lacrimas hausi. Divortium parentum Stanis (nonnulli eum latine appellant 'Stanislaus', hoc vero ridiculum esse mihi constat) quoque erat miserandum. Praecipue quod postea Stan factus est bibitor est amicos omnes repudiavit. Nihil autem aeternum est in hoc oppido, qua de causa numquam nimis miserum fit. Ceterum comoediam spectare volo, non tragoediam, mihi enim opus est ridiculis.

Placetne vobis 'Ager Australis'? Quem in hoc oppido maxime amatis? Et si tam assidue hoc spectaculo fruamini, quam ego, dicite mihi quod episodium optimum vobis videatur! Mea sententia, certe est 'Scotti Tenorman moriendum est'. Cartman consilium magnum capit contra Scottem cum spe ultionis, hic enim illi vendidit pubes. Nolo finem iterum vobis memorare, sed Scott parentes suos comedit et Cartman ei ridit.

Tuesday, 9 August 2016

Cogito ergo nihil scio

Lectores, vultisne imitare Renatum Descartes ducem omnium mathematicorum? Si re vera ita est, has sententias legite, quaeso, studiose; hodie enim perlegi magnum opus eius, in qua modum inveni postulandi scientiam gubernandique animum. Primum Descartes nobis dedit quattor leges, quibus scientia novarum rerum adipiscenda est:

I) Noli umquam aliquid accipere verum, quod non certe verum habetur; id est, studiose evitate temeritatem praesumptionemque, neque ullam rem exponere in argumento quam illam, quae tam plane ac clare recta vobis videtur ut non sit dubia.
II) Dividite difficultates, quas disputatis, in quam plurimas partes, secundum ordinem praelectum, quo facilius argumenta perspicere possitis.
III) Cogitate recte et probe, incipientes cum rebus minimis, ut paulatim adipiscamini scientiam omnium difficilimorum, atque ob eam causam assidue ordinate illas res, quae naturaliter disiunctae videntur.
IV) Semper probate respiciteque id quod iam fecistis, ne umquam casu vel per negligentiam erretis.

Quoque inveniuntur leges quattor, quibus possimus vivere satis beate, cum nondum sciamus rationem absolutam vivendi. Quamquam non credo in deum, mihi bonum videtur mandata omnia in linguam latinam transferre, nullo verbo mutato:

I) Sequimini leges moresque patriae, colentes semper religiones, quas, Deo providente, ab ineunte aetate docebar: atque in omnibus aliis rebus vos tractatote, secundum opiniones moderatissimas et minime extremissimas, quae persaepe accipiuntur a sapientissimis hominibus, una cum quibus debetis vivere.
II) Estote firmi ac constantes quandocumque agitis, quantum est in vobis, et sequerete post cogitationem consilia dubiosa tam graviter, quam certa.
III) Vincit qui se vincit: idcirco semper conamini vos ipsos vincere pro fortuna, ac mutate voluptates vestras pro ordine mundi. Si enim possitis intellegere nihil in potestate vestra esse praeter animum, profecto sciatis omnibus expertis vincendum esse vobis.
IV) Perspicite omnes labores, quos exercent homini, atque eligite optimum. Descartes putavit hanc disciplinam esse inquisitionem veritatis vel philosophiam.

Quod ad me attinet, debeo stabilior esse animumque adicere laboribus. Nolui res gestas discere, sed quia iam eligi hanc viam, iter perficiendum est atque historiam discendam est mihi. Nam hoc genus scientiae etiam mihi tam utile videtur, quam ars curandi. Quam ob rem vincam me ipsam, ut voluptates conveniant laboribus et reddant onus levius.

Hodie quoque perlegi dimidiam partem primi libri 'De Rerum Natura', e carmina longa scripta a Lucretio scripta. In versibus illis cum exposuit philosophiam Epicureorum, tum nos docuit originem omnium rerum. Exempli gratia scivit naturam compositam esse e duobus generibus, quae 'inane' et 'corpora' appellavit. Corpora habent pondum solidum, immo inane habet nihil, ut deducere potestis ex nomine rei. Volo plura asserere de his verbis, quae didici hodie, nunc autem fatigor nam nimis cogitabam. Infeliciter, quamquam tantis horis exercui mentem, intellego nihilominus minime  praecepta scriptorum praeclarorum. Ne mentiar, mihi constat me nunc stultiorem quam antea esse.

Ob hanc causam dictum Renati Descartes mihi plane falsum videtur: 'Cogito ergo sum'. Cogitans fio turbata, placida fio quiescans. Nonnumquam laetum est non cogitare et deliciis vitae frui. Sed quae delicia suavior eruditione invenitur? Haec si esset in hoc orbe terrarum, numquam tamen eam vidi.


Sunday, 7 August 2016

De libertate hominum et puero insolenti

Nuper perlegi opera duo de libertate hominum: 'Sic fatus est Zarathustra' Frederici Nietzsche ac 'De Libertate' Johanni Mill. Sicut omnes iuvenes, libertatem cupio atque amo: magister rerum gestarum olim mihi dixit nihil esse carius adulescentibus libertate. Ut autem opinor, libertas non quaerenda est ipsius causa; cum autem possidemus facultatem eligendi iucandandique, discimus quomodo optime vivamus. Verbis Johanni Mill, quae conata sum transferre in linguam latinam: Facultates naturales perspiciendi, iudicandi, discriminandi, cogitandi, praeferendique modo exercentur cum electionem facimus. Qui aliquid facit secundum morem populi non facit electionem, neque ideo discit discernere vel desiderare quod optimum sit. Facultates mentis virtutisque, sicut corporis, vires acquirunt probando.

Quamquam adsentio huic, duco tamen libertatem non modo facultatem eligendi esse, sed etiam conscientiam animi sui. Sine conscientia minime possumus ullam viam fortunae invenire, nedum viam rectam atque optimam: nihil eligitur, cum nihil scitur. Animalia non faciunt electionem, neque exercent mentem perspiciendo. Si viam rectam sequuntur, sequuntur hanc casu. Sed nos humani generis cupimus veritatem adipisci, atque magni aestimamus scientiam cum causarum tum moralium sententiarum. Mihi enim constat moralitatem esse 'vademecum', qua celeriter navigamus aquas turbatas vitae. Itaque - id quod, ut puto, magni momenti est - libertas sine scientia absoluta non potest stare. Rare vero habemus hoc genus scientiae; saepius tantum scimus partem rei universalis, quam ob rem possum dicere nos quasi numquam frui libertate.

Nonnumquam etiamsi omnia scimus et facultatem eligendi habemus, sine contumelia nequimus optare. Ut exemplum feram e vita mea: M. iter faciat in Britanniam ac vult in domo mea cubare. Ego autem nolo eum hospem, et spero eum in alio loco dormiturum esse. Nam nequeo somnium cepere, quandocumque hospes est in villa. Et hoc quidem peior est: quamquam sum domina aedium, M. se invitavit in domum meam, neque me rogavit comiter. Profecto irascor et nescio quomodo respondendum sit ei. Ne mentiar, aegre intellego rationem eius, nam credo hanc postulationem contra ius fasque esse. Certe mihi videtur insolens, ineptus, et paene tyrannicus. Quod pessimum est, ubi conata sum negare, dicens domum parvissimam esse, puer pertinax respondit se posse super sellam dormire. Quomodo, vos lectores rogo, possum eum expellere e foribus meis? Vereor ne expostulet et vehementer conetur intrare, quamquam iam plane exposui cur non posset apud me vivere tribus diebus. Ut verum dicam, clam spero eum haec verba lecturum esse...

Thursday, 4 August 2016

De mea magistra russicae linguae

Si modus meus scribendi hodie vobis obscurus turbatusque videtur, ignoscite mihi, heri atque hodie enim perlegi librum XI Apuleii, cuius stilum prodigiosum retineo in mente mea. Mane iterum opus Taciti legam, et plane videbitis magnam vicissitudinem in meis proximis commentariis.

His nuperrimis diebus cum latine legebam, tum plura vocabula russica didici ac plures leges grammaticas. Magnopere mihi placet hic sermo, fabulas enim scriptas a Leone Tolstoj, Dostoyevski*, Turgenevoque magna cum voluptate lego. Maxime mihi libet historia, quae 'Bellum et Pax' vocatur, atque duco me iam ter perlegisse hunc librum. Petrus - vel potius 'Pierre' - est, ut credo, vir honestissimus; si possem, certe eum amarem. Infeliciter scio eum personam esse et non vivere. Quandocumque fruor sententiis horum scriptorum, debeo gratias agere magistrae meae, quae certe miraculum efficit. Nescio quo pacto triginta tantum diebus didici omnia in libro primo, quam ob rem pelliculis russicis frui nunc possum paululumque e operis Pushkinis legere. Exempli gratia historia eius, quae appellatur 'Filia centurionis', maxime me delectavit. Fabulae laetae non solent mihi placere, haec unica autem legenda est. Constat mihi fabulam aliam, cum titulo 'Regina spiculorum', tristiorem esse, at haud meliorem hac.

Mox ibo ad collegium ut historiam discam et relinquam magistram meam in hac civitate, qua de causa maereo ac doleo: Primum, nam nolo historiam discere, deinde quia credo eam magistram optimam esse, atque idcirco cupio linguam russicam ab ea discere. Sed quoquoversus ibo, ibo gaudens, intellego enim non omnia secunda esse in hoc orbe terrarum. Utinam possim manere hic et linguas in diem discere, necesse autem est mihi ad universitatem pergere.

Ne magistrae obliviscar, exponam in his sententiis meae vitae aliquid huius mulieris. Nomen ei est Anna, habet crines flavos oculosque caeruleos, et patria eius - ut certe scitis, Ruthenia est. Nescio utrum melius utar 'Ruthenius' an 'Russicus', qua de causa ambobus utebar in scriptis meis. Maritus Annae est magister musicae, atque iis magnopere placent canes et feles. Reapse, ut duco, magistra omnia animalia amat, nam sicut ego sine fratribus et sororibus aetatem puellae egit, quam ob rem otium ei erat ad naturam cognoscendam animalium. Ut opinor, bestiae nonnumquam meliores sunt illis, qui aliis nocere solent.

*Nescio quomodo optime nomina declinentur, etiamsi haec quaesivi e Vicipaedia. Qua de causa 'Tolstoj' est cognomen indeclinabile, sed praenomen eius 'Leo' declinavi secundum nomen animalis. Item nequivi 'Dostoyevski' declinare, cognomina vero cum finibus '-ev' vel '-ov' sunt, ut opinor, 'Turgenev -is' et 'Chekhov -is' (tertia declinatio). Sed debui nomen 'Pushkin' ita declinare: 'Pushkinus - i' (declinatio secunda)

Tuesday, 2 August 2016

Ne Tacitus umquam taceat

Nuper - nescio cur - consilium cepi linguam Nordicam antiquam (anglice Old Norse) discere. Itaque petivi e bibliotheca librum huius sermonis, atque heri labores incepi. Duobus diebus tantum perlegi fabulam unam de quodam structore. Conatus est deam Frejam in matromonium ducere, nam moenia struxerat ut monstra montium (Nordice bergrisum) de sede deorum repellerentur. Sed dii noluerunt Frejam pulcherrimam ei dare, quam ob rem Loki deus vafer debuit consilium capere ut alio modo pecuniam debitam solvere. Ut verum dicam, nondum scio qualem finem haec fabula habeat, adhuc enim me oportet chartam ultimam legere. Fatigor vero nunc, quia iam multa hodie didici: legi partem libri XI Apuleii, in qua Lucius, qui nescio quo pacto asinus aureus factus est, fit iterum homo. Quondam fructa sum historia 'Cupidus et Psyche', quae est pars altera huius operis, qua de causa volui hunc capitulum quoque legere.

Mihi magnopere placet modus scribendi Apuleii; sicut Tacitus, utebatur sententiis brevis acutisque, ac lepide de animis hominum scribebat. Plerique discipuli hos duos auctores minime amant, nam verba difficilia obscuraque persaepe inveniuntur in operibus, duco autem sententias eorum viventes esse, et semper cupio nova vocabula cognoscere. Ne mentiar, enixe lego commentarios Caesaris, quorum modus scribendi clarissimus est, mihi vero haec opera rustica videntur. Tacitus et Apuleius scribebant abscondite, vel perplexe, sed certe pulchrissime. Mihi constat Tacitum fuisse 'infantem terribilem' omnium scriptorum - gallice enfant terrible, credo autem hoc dictum male translatum esse - atque Apuleium patruum ebrium. Nonne potestis eum fingere recitantem de nugis coram omnibus, vinum bibentem? 

Si possem latine fabulam componere, certe conarer scribere modo Tacitii. Tacitus fortasse vocatur, sed iste numquam tacet. Immo vis verborum saepe corrumpit per paginas et delectat lectorem. In manibus huius scriptoris, Tiberius factus est mitis, Augustus debilis, Nero ventosus, Germanicus sublimis. Cuius de itineribus in Aegyptam cum legerem, sentirem me quoque esse una cum eo, navigantem adverso flumine ad sepulchra regum Aegyptorum. Toto corde duco me olim ilico fuisse, etiamsi sententias modo legi, neque umquam hanc terram oculis meis vidi. Sallustius est scriptor alius qui hanc potestatem habet; quandocumque lego vitam Iugurthinam, eum in bibliotheca stantem aspicio, fortem, alacrem, ferocemque. Scio maiores linguae Latinae Ciceronem colebant, perinde ac si deus huius sermonis esset. Nos autem decet scriptores alios legere, amare, colere. Cicero erat orator summa prudentia summaque eloquentia, de meritis eius non est disputandum, et certe rem publicam bis terve servavit, sed alii scriptores etiam mihi videntur adorandi.

Aetas aurea, id est, Cicero Caesar Vergiliusque, non est saeculum solum litterarum. 

Idcirco vos exhortor ut scriptores varios, et veteres et novos, legatis! Quid aliud est discere, quam sententias varias accipere? Si iam legistis omnia, quae inveniuntur in hoc orbe terrarum, scribite novas fabulas! Persaepe dicimus hunc sermonem mortuum esse, et omnes scriptores fuisse aut senes Christianos aut togatos loquaces, qua de causa nobis opus est linguam marcentem sanare. Quomodo possimus litteras fatigatas excitare? Scribendo, discendo, loquendo, et credendo. 'Credendo' dicam? Re vera non credo in unum deum sed in omnipotentem linguam, atque in scriptores honestos, qui nobis tradiderunt sapientiam de omnibus rebus memoriamque omnium visibilium et invisibilium. Agite, legete, nam cum legimus, una cum lingua amatissima nostra vigescimus.